Praktyczny przewodnik po instrumentach dofinansowania wynagrodzeń dla pracowników

Przedsiębiorco,

Z niniejszego opracowania dowiesz się najważniejszych informacji o instrumentach dofinansowania wynagrodzeń dla pracowników, przewidzianych Tarczą Antykryzysową. Formuła pytań i odpowiedzi przeprowadzi się przez wszystkie podstawowe zagadnienia, o których powinieneś wiedzieć oceniając swoją sytuację w obecnych warunkach rynkowych.

1. O jakie dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników mogę się ubiegać jako przedsiębiorca? 

Każdy przedsiębiorca może ubiegać się o dofinansowanie do wynagrodzeń wypłacane z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP). Mikro, mali i średni przedsiębiorcy mogą ubiegać się o dofinansowanie od starosty.

2. Czym się różnią dofinansowanie z FGŚP a dofinansowanie od starosty?

Aby ubiegać się o dofinansowanie z FGŚP należy wykazać spadek obrotów oraz obowiązkowo wprowadzić co najmniej jedno z dwóch ograniczeń w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa – przestój ekonomiczny lub obniżenie wymiaru czasu pracy pracownikom.

Aby ubiegać się o dofinansowanie od starosty należy wykazać spadek obrotów, ale nie trzeba wprowadzać przestoju ekonomicznego ani obniżać wymiaru czasu pracy.

3. Czy mogę ubiegać o się o oba rodzaje dofinansowań?

Nie, oba te instrumenty są finansowane ze środków publicznych i nie jest możliwe ich łączenie.

4. Czy dofinansowania z FGŚP obejmują wszystkich pracowników?

Nie, dofinansowanie z FGŚP nie obejmuje pracowników, których wynagrodzenie przekracza trzykrotność średniego wynagrodzenia krajowego brutto, ustalonego przez GUS dla kwartału poprzedzającego wniosek.

5. Ile wynoszą kwoty dofinansowania?

W przypadku dofinansowania z FGŚP, dla pracowników zarabiających poniżej trzykrotności średniej krajowej wynagrodzenie, kwota dofinansowania wynosi:

• w warunkach przestoju ekonomicznego – nie więcej niż 50% minimalnego wynagrodzenia i w tej części dodatkowo dofinansowanie do składek na ubezpieczenia społeczne. Należy uwzględnić, że w związku z przestojem następuje obniżenie wynagrodzenia pracownika i dofinansowanie jest obliczane od obniżonej kwoty wynagrodzenia;
• w warunkach obniżonego wymiaru czasu pracy – do połowy wynagrodzenia danego pracownika, ale nie więcej niż 40% średniego wynagrodzenia krajowego brutto. Należy uwzględnić, że kwota dofinansowania jest obliczana od wynagrodzenia należnego za obniżony wymiar pracy.

W przypadku dofinansowania od starosty – w zależności od spadku obrotów – w kwocie do 50, 70 lub 90% wynagrodzenia minimalnego i w tej części dodatkowo dofinansowanie do składek na ubezpieczenia społeczne. O spadku obrotów dowiesz się więcej w pytaniu numer 8.

6. Czy mogę wprowadzić jednocześnie stan przestoju ekonomicznego i obniżyć wymiar czasu pracy pracownikom?

Tak, ale wobec jednego pracownika można zastosować tylko jedno rozwiązanie. Można np. pracownikom fizycznym wprowadzić stan przestoju, a pracownikom administracyjnym obniżyć wymiar czasu pracy. Aby skorzystać z dofinansowania z FGŚP należy wprowadzić co najmniej jedno z tych rozwiązań.

7. Czy jeśli chce się ubiegać o dofinansowanie od starosty, to powinienem dokonywać zmian w czasie pracy lub wprowadzać przestój?

Nie, dofinansowanie od starosty uwarunkowane jest jedynie spadkiem obrotów w wartościach, o których mowa w pytaniu 8.

8. Co to jest spadek obrotów? Jak mam obliczyć, czy spełniam kryteria ustawowe?

Przez spadek obrotów rozumie się spadek sprzedaży towarów lub usług, w ujęciu ilościowym lub wartościowym. Minimalny spadek obrotów dla ubiegania się o dofinansowanie z FGŚP wynosi 15% lub 25 %. Próg 15% dotyczy dwóch dowolnie wybranych miesięcy z 2020 r., zestawionych z dwoma analogicznymi miesiącami z 2019 r. Próg 25% dotyczy jednego, wybranego miesiąca w zestawieniu z analogicznym miesiącem z 2019 r. Przedsiębiorca może wybrać, które z rozwiązań jest dla niego bardziej dogodne.

W przypadku ubiegania się o dofinansowanie od starosty próg spadku obrotów jest wyższy, wynosi minimum 30%. Jednakże, im wyższy spadek obrotów, tym wyższe dofinansowanie od starosty – progi ustawowe to 30 / 50 / 80 %, wówczas dofinansowanie wynosi odpowiednio: 50 / 70 / 90% minimalnego wynagrodzenia.

9. Czy dofinansowanie obejmuje również składki na ubezpieczenia społeczne?

Tak, w części w jakiej następuje dofinansowanie. Oznacza to, że pozostałą część składek pracodawca uiszcza samodzielnie.

10. Jak mogę wprowadzić stan przestoju ekonomicznego lub obniżyć wymiar czasu pracy?

Wprowadzenie obu rozwiązań następuje w drodze porozumienia między pracodawcą a związkami zawodowymi. Jeśli w przedsiębiorstwie nie funkcjonują związki zawodowe, porozumienie zawiera się z przedstawicielami pracowników. Jeśli z uwagi na pracę zdalną lub innego rodzaju fizyczną nieobecność w miejscu pracy nie jest możliwe wybranie przedstawicieli pracowników, porozumienie można zawrzeć z przedstawicielami wybranymi przy wcześniej, dla innych celów związanych z prawem pracy. Jeśli wcześniej w ogóle nie dokonywano wyboru przedstawicieli w przedsiębiorstwie, należy przeprowadzić wybory.

Kopię porozumienia przesyła się do powiatowego inspektora pracy, nie później niż w terminie 5 dni od zawarcia. Porozumienie powinno wskazywać grupy zawodowe objęte danym instrumentem, oraz zasady jakie obowiązują w związku z wprowadzeniem tego instrumentu.

Porozumienie stanowi załącznik do wniosku o udzielenie dofinansowania.

11. Co się stanie jeśli wprowadzę stan przestoju ekonomicznego?

Stan przestoju ekonomicznego oznacza niewykonywanie przez pracowników obowiązków pracowniczych, a jednocześnie pozostawanie przez pracowników w stanie gotowości do świadczenia pracy. Pracownicy nie muszą stawiać się do zakładu pracy. Wynagrodzenie pracowników objętych przestojem może być zmniejszone o 50%, ale nie mniej niż do kwoty minimalnego wynagrodzenia. Jeśli pracownik zatrudniony jest na niepełny etat, wówczas wynagrodzenie minimalne jest obliczone proporcjonalnie do wysokości etatu (np. 4/5 etatu – co najmniej 4/5 minimalnego wynagrodzenia, ale nie mniej niż 50% całkowitego wynagrodzenia).

12. Co się stanie jeśli wprowadzę obniżenie wymiaru czasu pracy?

Obniżenie czasu pracy polega na zmniejszeniu czasu, w jakim pracownik świadczy pracę na rzecz pracodawcy. Może to nastąpić w wymiarze nie większym niż 20% czasu pracy pracownika. W przypadku niepełnego etatu, wartość 20% oblicza się dla obowiązującej pracownika części etatu (np. 4/5 etatu czyli 32 godziny tygodniowo, można obniżyć o 20% z 32 godzin, a nie z 40 godzin). Nie można obniżyć czasu pracy poniżej połowy całego etatu (nie mniej niż ½ etatu).

13. Gdzie mogę się ubiegać o dofinansowanie z FGŚP?

Wniosek składa się do Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy – wzory i dodatkowe informacje o ich uzupełnieniu dostępne są na rządowej stronie internetowej: https://www.gov.pl/web/rodzina/dofinansowanie-do-wynagrodzen

14. Jak mogę się ubiegać o dofinansowanie od starosty?

Wniosek o dofinansowanie składa się do Powiatowego Urzędu Pracy – w terminie 14 dni od ogłoszenia naboru przez dyrektora tego urzędu. Umowę o dofinansowanie zawiera się ze starostą.

15. Przez jaki okres mogę otrzymywać dofinansowanie? 

Zarówno dofinansowanie z FGŚP jak i od starosty można uzyskać przez okres najwyżej 3 miesięcy. Przepisy przewidują możliwość przedłużenia tego terminu w drodze rozporządzenia.

16. Czy mogę zwolnić pracownika, dla którego otrzymuję dofinansowanie?

Co do zasady pracodawca powinien utrzymać poziom zatrudnienia przez okres dofinansowania z FGŚP lub od starosty, oraz następujący po nim okres, o takiej samej długości. Jeśli dofinansowanie zostało przyznane na 3 miesiące, to zatrudnienie należy utrzymać przez łączny okres 6 miesięcy (3 miesiące otrzymywania dofinansowania i kolejne 3 miesiące). Nie utrzymanie poziomu zatrudnienia powoduje konieczność zwrotu otrzymanego dofinansowania. Dofinansowanie obejmuje konkretnego pracownika, a nie liczbę etatów. Zwolnienie jednego pracownika i zatrudnienie na jego miejsce innego pracownika powoduje konieczność zwrotu otrzymanego dofinansowania!

Jeśli masz dalsze pytania związane z możliwością uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń w związku z epidemią COVID-19 lub chcesz uzyskać fachową pomoc prawną, zgłoś się do naszych ekspertów – szczegółowe dane kontaktowe oraz inne opracowania tematyczne znajdziesz pod adresem http://kpr.pl/.

radca prawny Adam Madejski

Aktualizacja: 02.04.2020